دروغ است چه كه خواجه ( فيلسوف ) است و نصيريه معتقد به خدائى على هستند و شأن خواجه اجل است . « 1 » و پس از ذكر آثار علمى خواجه را برميشمرد . راقم اين سطور گويد ( اى كاش اين پيام را كسى به پيروان و ابن تيميه ميرسانيد . . . ) تاريخ رصدخانه‌ها : « 2 » كتابخانه - رصدخانهء مراغه بنابر آنچه در جلد اول تاريخ گزيده و كشكول ميبدى و غيره راجع به رصدخانه مراغه نگاشته‌اند آنست كه چيزى از فتح بغداد نگذشت كه هولاكو براى خواجه رصد خانه بزرگى بنا نمود ، و امر كرد تا كليه موقوفات بخواجه واگذار شود و عشر آنها را به مصرف و بناى رصدخانه برساند . خواجه بامر هولاكو مشاهير علماى هيئت را بمراغه احضار نمود تا شروع بساختن رصدخانه شود و كتابخانه بسيار عالى در اطراف رصدخانه تأسيس گردد .

--> ( 1 ) - الوافى بالوفيات / ج / 1 / 179 ببعد ( 2 ) - خواجه در « زيح ايلخانى » گفته است ( اننى جمعت لبنآء الرصد جماعة من الحكمآء منهم المؤيد العرضى من دمشق و افخر المراغى الذى كان بالموصل و الفخر الخلاطى الذى كان بتفليس ، و النجم دبيران القزوينى ، و ابتدأنا ببنائهء فى سنة سبع و خمسين و ست مأية فى جمادى الاولى بمراغة و الارصاد التى بنى قبلى و عليها كان الاعتماد دون . غيرها . هو رصد برجس ، و له مذبنى الف و اربع سنة ، و بعده رصد بطلميوس بمأتى سنة ، و خمس و ثمانين سنة ، و بعده فى ملة الاسلام رصد المأمون ببغداد و له اربع مائة سنة و ثلاثون سنة و الرصد البنانى فى حدود الشام و الرصد الحاكمى بمصر و رصد بنى الاعلم ببغداد و اذ فقد الرصد الحاكمى و رصد بنى الاعلم و لهما مأئتان و خمسون سنة . . . ) ( المصدر / ج 1 / 183 ) خلق‌وخوى خواجه نبود مهترى چو دست دهد * روز تا شب شراب نوشيدن . . . يا غذاى لذيذ را خوردن * يا لباس لطيف پوشيدن من بگويم كه مهترى چه بود ؟ * گر توانى زمن نيوشيدن غمگنان راز غم رهانيدن * در مراعات خلق كوشيدن